Киргизско-русский словарь Юдахина
иш I
дело, работа;
контролдук иш контрольная работа;
курстук иш курсовая работа;
дипломдук иш дипломная работа;
иш жүзүндө на деле, практически;
иш таштоо уст. забастовка, стачка;
иш акы уст. заработная плата;
иш орду уст. предприятие;
иш жүргүзүү уст. делопроизводство;
иш жүргүзүүчү уст. делопроизводитель;
эки иштен бир иш, деп попутно и другое дело (напр. еду в командировку, а попутно и по личным делам);
иши кылып одним словом, короче говоря, как бы там ни было;
иши кылып иштейт он работает кое-как;
эчтеме менен иши жок ему ни до чего дела нет; он ни во что не вмешивается, он ни о чём не заботится;
башына иш түштү с ним стряслась беда; он попал в затруднительное положение;
эр башына иш түшсө, өтүгү менен суу кечет стих. если с молодцем беда стрясётся, он в сапогах через воду переправится;
айта жүрчү иш салдык мы учинили такое, что об этом будут говорить;
кылмыш иши уголовное дело;
бекердин иши см. бекер 1;
иш илгери! см. илгери 1;
иштин көзун тааны- см. көз.
иш II
(ишшек)
южн.
то же, что шишек.

Толковый словарь кыргызского языка (1969)
зат. 1. Жумуш, күч жумшап иштелүүчү жумуш; чыгармачылык эмгек. Жер казуу иштери. Илимий иш.
  1. 2.                  Кызмат, кызмат абалы. Контора иши. Мекемедеги иш.
  2. 3.                  Администрациялык, сот органдары тарабынан карала турган маселе, факт; сот процесси. Иши сотто. Ошон үчүн Аскардын колунан чыккан иш сапаттуу да, тез да (Сыдыкбеков). Ишиңер илгери болсун, курбулар (Абдумомунов). Ашым калса да, ишим калбасын (макал).

¨ Иш таштоо — забастовка. Иши кылып — эптеп-септеп.

Краткий этимологический словарь кыргызского языка
Байыркы түрк тилинде ыд//ыз//ыт этиши «жиберүү» маанисин берген. Мына ушул этиштин ыт варианты менен азыркы иш деген зат атооч сөз тектеш дешке болот. Анткени байыркы кездеги йумуш сөзү жөн эле иш эмес, «атайын тапшырылган иш, кызмат, элчилик» деген маани берип, андан йумша этиши келип чыгып, ал байыркы кездеги ыт этишине маанилеш болгон. Синкретизмдик уңгу болуп ыт сөзү алгач «жиберүү» жана «жиберилген иш, тапшырылган иш» манисин бирдей туюнтушу мүмкүн. Кийин ыт сөзүнүн аяккы т тыбышы ш тыбышына алмашуусунан ыш>иш сөзү жаралып, алгачкы ыт этишинен айырмалу түргө келип, экөө эки башка сөзгө ажыраган.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
1. Акыл-эстин, күч эмгегинин жумшалышы аркылуу белгилүү бир максатка ылайык аткарылуучу жумуш, күч аракети, эмгек процесси. Силер сүйгөн мугалим, Ишин тейлей башкарды (Токомбаев). Иш бүткүл кайгыны жеңет, көңүлдүн кирин кетирет (Байтемиров). Ошондуктан Турсун апа дайым шат, Адал ишин колхозчулар жакташат (Осмонов). 2. Кызмат, кызмат абалы. Кылган ишим – бригадирмин, Жооптуу иш ал дагы (Нуркамал). 3. Администрациялык, сот органдары тарабынан карала турган маселе, факт, сот процесси. Иши сотто каралды.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШ-АРАКЕТ – адамдар тарабынан жасалгандыктан, алардын эркине гана көзкаранды болуучу аракеттерди камтып турган юридикалык фактыларынын бир түрү. Ал өзара укукченемдүү (жумушка же окууга кирүү, ардактуу эсалууга чыгуу, никеге туруу ж. б.) жана укукченемсиз болуп бөлүнөт (м., укук бузуучулуктун баардык түрлөрү).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Ар нерсеге көзү жетик, акылы тетик, жөндөмдүү, түшүнүктүү. Айрыкча быйылкы кыштын алдындагы Кеңештин иш билги сунушуна ушул күнгө чейин ыраазы (Мырзаев). Жетекчилер да иш билги адамга асылат (Мырзаев).

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШ БОЮНЧА ӨНДҮРҮШ – козгоо, иликтөө, соттук териштирүү жана сот өкүмүн (токтомун) аткарууну камтый турган белгилүү бир кылмыш иши боюнча жүргүзүлө турган жүрүм аракеттери менен чечимдердин жыйындысы.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШ БОЮНЧА ӨНДҮРҮШТҮ АЯКТОО – 1) административдик иштеги ыйгарым укуктуу мамлекеттик органдардын иш боюнча өндүрүштү аяктоочу процесстик ишмердикти токтотуу жөнүндөгү чечими; 2) кылмыш-жаза жүрүмүндө белгилүү бир кылмышжаза иши боюнча аны козгоо, тергөө, соттук териштирүү жана соттук өкүмдү (токтомду) аткарууну аяк-тоодогу процесстик аракеттердин жана чечимдердин жыйындысы.

Краткий этимологический словарь кыргызского языка
Кыргызча ишен сөзү—моңголчо итгех, бурятча этигэхэ, калмакча итих (иткехе), ицх (ицхе) сөздөрү менен тектеш. Алгачкы түрү катары моңголчо итгэ формасын эсептөөгө болот. Анын т тыбышы ц тыбышына өткөн варианты калмакча иц этишинде айтылат. Бул ц тыбышы т>ч>ц аркылуу өнүккөн деп эсептегенде, түркчө (кыргызча) ишен этишиндеги ш тыбышы алгачкы т тыбышынын ч тыбышына алмашкан варианты ш болуп өзгөрүшүнөн жаралат: т> ч>ш. Кыргызча ишен этиши ише+н бөлүктөрүнөн турат. Анын ише уңгусу моңголчо итгэ, калмакча иц (е) этишине туура келет. Ошол этишке өздүк мамиленин -н мүчөсү жалганып, ишен сөзү келип чыккан. Г. Вамбери ынан жана ишен этиштери бир уңгудан чыгарын айткан (Свортян, 1974, 656). Ушул пикирди колдоп, алгачкы формасы ишен түрү болгон, анын ш тыбышы л тыбышына алмашуусунан илан> ынан түрү жаралган дешке болот.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Бирөөнүн айтканына, укканына, көргөнүнө ж. б. анык, чын деп ынануу белгилүү бир ишенимде болуу. Кулактардын ушагына ишенип, Жалгыз атын жара тартып таштады. (Токомбаев). Кемпир аны улам тиктеп жатып чын Сабийра экенине зорго ишенген (Сыдыкбеков). Мергенчи Ажардын сөзүнө ишенбеди (Жантөшев). 2. Таянуу, жөлөк кылуу, бел байлоо, үмүт кылуу, ишеничте болуу. Бир мыкты тууган да жок мен ишенер (Үмөталиев). Атайы мага ишенип келгениңе, Милдетим жолдоштукка кызмат кылмак (Осмонов).

Киргизско-русский словарь Юдахина
понуд. от ишен-
заставить поверить; уверить, внушить доверие, обнадёжить;
ойношчул катын ыйлап ишендирет погов. жена, склонная к любовным похождениям, слезами доверия добивается.

Толковый словарь кыргызского языка (1969)
зат. Ишенгендик, ишенген сезим, ишенүү сезими. Ишенимди кыргыздар намыс менен актады (Аалы). Компартия ишенимин актаган, Республикам сен элимдин жылдызы (Аалы). Ишеним кат — өзү үчүн кандайдыр бир нерсени алууга же өз наамынан аракет кылууга укугу бар экендигин, ишенгендигин күбөлөө иретинде башка бирөөгө берилүүчү документ.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Ынанган сезим, ишенгендик, ишенүү сезими, ишенич. Окутуучу жаш муундарга ишеним менен дем берет (Токомбаев). Ишенимди кыргыздар, Намыс менен актады (Токомбаев). Мен өзүмө кандай ишенсем, сага ошондой ишенем (Айтматов).

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШЕНИМ БАШКАРУУЧУ – башкаруунун уюштуруучусунун же анда көрсөтүлгөн адамдын (пайда алуучунун) кызыкчылыгында мүлккө карата ишеним башкаруусун ишке ашыруучу адам. (кара:Мүлктү ишеним башкаруу келишими).

Кыргызско-русский словарь банковских и финансовых терминов НБКР (2016)
Риск доверительного хранения (Custodial risk) —Риск того, что агент или хранитель не обеспечит своевременную поставку ценных бумаг, которые он хранит от имени управляющего резервами.  

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШЕНИМ ВОТУМУ – парламенттик тажрыйбада өкмөттүн же өзүнчө министрдин акциясы же мыйзам долбоору аныктаган саясий багытты ачык жактыруу (эреже катары, парламенттин төмөнкү палатасында). И. в. жөнүндө маселе коюу демилгеси өкмөттүн өзүнөн, парламенттик жааттардан же депутаттардын тобунан чыгышы мүмкүн.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШЕНИМ ГРАМОТАСЫ – чет мамлекетте аккредиттөө үчүн элчи же өкүл деңгээлиндеги дипломаттык өкүлчүлүктүн башчысы жабдылуучу документ. И. г-на дипломаттык өкүлдү дайындоочу өлкө башчысынын колу коюлат жана тышкы иштер министринин колу менен бышыкталат; өкүл баруучу мамлекет башчысына даректелет жана салтанаттуу кырдаалда анын колуна тапшырылат. И. г-нда дипломаттык өкүлдүн аты-жөнү же классы көрсөтүлөт, анын билдирүүлөрүнө жана аракеттерине ишеним көрсөтүү өтүнүлөт.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШЕНИМДЕН КЕТҮҮ – администрациянын демилгеси боюнча эмгек келишимин бузуунун кошумча негиздеринин бири. И. к-гө байланыштуу күнөлүү иш-аракет жасагандыгы үчүн администрация тарабынан ага карата И. к. негизи берилген түздөнтүз акча менен товардык баалуулуктарды тейлеген кызматкерлер гана (м.: кассирлер, кампачылар) иштен бошотулушу мүмкүн.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШЕНИМДҮҮ АДАМ – тапшырма берүү келишиминин тарабы, ал бөлөк тараптын (тапшырма берүүчүнүн) атынан жана анын эсебинен укук иш-аракеттерин жүзөгө ашырууга милдеттенет. И. а. тарабынан түзүлгөн бүтүмдөргө байланышкан укуктар менен милдеттер тапшырма берүүчүгө гана тикелей тийешелүү болот.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШЕНИМДҮҮ ЖАК – 1) депутаттыкка талапкер, шайлоо бирикмеси, шайлануучу кызматка талапкер тарабынан шайлоо өнөктүгүндө жардам көрсөтүүгө, өзгөчө шайлоо алдындагы ишчараларда алдынала үгүт-насаат иштерин жүргүзүүдө жардам көрсөтүүгө тартылган жаран; 2) кудуретсиздикти жоюуда же кайра уюштурууда анын мүлкүн башкаруу үчүн кредиторлордун чогулушунда шайланган же арбитраж тарабынан дайындалган кызыкдар эмес жеке же юридикалык жактар; нотариуста күбөлөндүрүү менен ишенүүчү өзү үчүн белгилүү иштерди аткарууну тапшырган адам; 3) ишеним катка, мыйзам көрсөтмөсүнө же мамлекеттик, болбосо жергиликтүү өзалдынча башкаруу органынын ыйгарым укук актысына негизделүү менен, ыйгарым укук күчү аркылуу башка бир жактын атынан жана тапшыруусу боюнча (ишенүүчүнүн кызыкчылыгы боюнча) келишим түзүүчү жак.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШЕНИМ КӨРСӨТПӨӨ ВОТУМУ – ишеним көрсөтпөө. КР ЖК КР Премьер-министринин ар жылдык отчетун карап чыгуунун жыйынтыгы боюнча КР ЖК депутаттарынын жалпы санынын көпчүлүк бөлүгүнүн демилгеси менен КР Өкмөтүнө ишеним көрсөтпөө жөнүндөгү маселени карашы мүмкүн. КР Өкмөтүнө ишеним көрсөтпөө жөнүндө токтом КР ЖК депутаттарынын жалпы санынын кеминде 2/3 добушу менен кабыл алынат.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШЕНИМ ШЕРИКТИГИ – шериктиктин атынан ишкердикти жүзөгө ашыруучу жана шериктиктин милдеттенмелери боюнча өзүнүн мүлктөрү менен жооп берүүчү (толук шериктер менен) катышуучулар менен бирге эле дагы өздөрүнүн үлүштөрүнүн жана кошкон каражаттарынын өлчөмүндө гана чыгым тобокелчилигин көтөрүүчү жана шериктиктин ишкердик ишти ишке ашыруусуна катышпаган 1 же бир нече катышуучулар (аманатчылыр, коммандиттер) болгон шериктик.

Энциклопедия "Манас". ч.1.
ИШЕНОВ Сагынбек (1934, Чүй району, Бурана айылы) — кыргыз совет сүрөтчүсү. Кыргыз ССР искусствого эмгек сиңирген ишмери (1974). Фрунзе сүрөт окуу жайын (1955), Москвадагы Бүткүл союздук мамлекеттик кинематография институтун бүткөн (1961). «Кыргызфильм» киностудиясында сүрөтчү (1961 — 76). И. сүрөтчү-коюучу катары «Улуу эпос» аттуу кино очеркти көркөмдөгөн. Сагымбай Орозбак уулунун портретин тарткан («Элес», 1963; жиповись, к. Сагымбай макаласынын баттамасын).
С. Ишенов. «Улуу эпос» фильмине иллюстрация, 1962.
С. Ишенов. «Улуу эпос» фильмине иллюстрация, 1962.
1977-ж. Кыргызстанда биринчи мультипликация тобун уюштурган жана жетектеген.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШ ЖҮЗҮНДӨГҮ НИКЕ – мыйзам тартибинде жолжоболоштурулбаган иш жүзүндөгү никелешүү. КРде кээде «жарандык нике» деп да аталат. И. ж. н. үйбүлө мыйзамдарында каралган жубайлык укук менен милдеттерди таңуулабайт.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШ ЖҮЗҮНДӨГҮ САЛЫКТАР – салык төлөөчүнүн кыймылсыз мүлкүнө тикелей салыктын түрү. Өзүнө жерге, үйгө, кесипчилик салыктарын камтып турат. Эреже катары, И. ж. с. республикалык эмес, жергиликтүү салыкка кирип, айрым бир чыгым түрлөрүн (м.: оңдоо чыгымын) чыгарып салуу менен, кыймылсыз мүлктүн баалоо наркы боюнча алынат жана кирешенин көлөмүнө көзкаранды болбойт (туруктуу чен).

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШ ЖҮЗҮНДӨГҮ ТАРБЫЯЧЫ – КР үйбүлө укугу боюнча, эрезеге жетелек балдарды иш жүзүндө баккан жана тарбыялаган эмгекке жарамсыз адам; эгер ал өз балдарынан же жубайынан (мурдагы жубайынан) багуу көрбөгөн болсо, сот аркылуу өзүнүн ишке жарамдуу тарбиялануучуларынан багууну талап кылууга акысы бар. Камкордукта (көзөмөлдө) турган же асыроочу үйбүлөдө тарбыяланып жаткан жактарга багуу милдети жүктөлбөйт. Эгер И. ж. т. аларды 5 жылдан ашык эмес же тийиштүү деңгээлде бакпаган болсо, сот тарбыялануучуну мындай милдеттен бошотушу мүмкүн.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Орундатуу, аткаруу. Душманга ок, доско сүйкүм, акылман, Эл тилегин иш жүзүнө ашырган (Осмонкул). В.: Ишке ашуу. Менин дагы көптөн күткөн асыл максатым ишке ашып, Фрунзедеги бир окуу жайынан окумак болдум («Ленинчил жаш»). Турмушка ашуу. Мындан көп жыл мурда ойлогон, кагазга гана түшүрүлгөн эскиздер мына минтип бүгүн турмушка ашып жатат.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Орундатуу, аткаруу. Душманга ок, доско сүйкүм, акылман, Эл тилегин иш жүзүнө ашырган (Осмонкул). В.: Ишке ашуу. Менин дагы көптөн күткөн асыл максатым ишке ашып, Фрунзедеги бир окуу жайынан окумак болдум («Ленинчил жаш»). Турмушка ашуу. Мындан көп жыл мурда ойлогон, кагазга гана түшүрүлгөн эскиздер мына минтип бүгүн турмушка ашып жатат («Советтик Кыргызстан»).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Эптеп-септеп, кантсе да, эмнеси болсо да. Үңкүйүп ойго батып же тууган жерди таштап кетип бара жаткангабы, же жолдун кыйынчылыгы үшүн алабы, иши кылып, бирдеме ичин жыртып тургандай (Касымбеков). Иши кылып Дашаны боюңа тарт (Сасыкбаев). Иши кылып туура иштөөлөрүнө гана контролдук кылып туралык (Сасыкбаев).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Иш илгерилесин, ишиңер ийгиликтүү болсун (иштеп жаткандарга, иш үстүндөгүлөргө каалоо, тилек катары айтылат). Иш илгери балдар, эмне кылып жатасыңар? (Турусбеков). В.: Иш илгери болсун! – Иш илгери болсун! – деди Күмүш. Андай болсун, болсун эже, – дешти иштеп жаткандар (Осмоналиев).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Иш илгерилесин, ишиңер ийгиликтүү болсун (иштеп жаткандарга, иш үстүндөгүлөргө каалоо, тилек катары айтылат). Иш илгери балдар, эмне кылып жатасыңар? (Турусбеков). В.: Иш илгери болсун! – Иш илгери болсун! – деди Күмүш. Андай болсун, болсун эже, – дешти иштеп жаткандар (Осмоналиев).

Кыргызско-русский словарь банковских и финансовых терминов НБКР (2016)
Эффективно функционирующая платежная система (Efficiently functioning payment system) —Система, правила и техническая инфраструктура которой способствуют развитию деловой активности пользователей (юридических и физических лиц) и которая позволяет снижать размер издержек операторов и тем самым повышать уровень инвестиционной привлекательности оказания услуг по проведению платежей и расчетов пользователей.  

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Иши оңолуу, жакшыра баштоо. Айылчы агасы аздыр-көптүр каада ырымы менен атасына жиберсе, иши оңуна айланары бышыкталды (Бейшеналиев). В.: Иши оңуна көчүү. Иши оңуна көчүп, Зулайка эртеси бешимде тилге келди (Бердикеев). Иши оңунан чыгуу. Ошентип, атасынын да, баласынын да иши оңунан чыкты («Ала-Тоо»). Иши оңунан чыкпасына, айыпка жыгыларына көзү жеткен соң, биринчи киши ордунан обдулду («Чалкан»).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Иш же башка нерселер боюнча бирөөгө көз каранды болуу, бирөөгө зарылуу. Ошолорго ишим түшүп убара болгонумду сураба («Чалкан»). Иши түшүп турган үчүн Шертай саламга келип жатат (Бердикеев). Бир жолу ишим түшүп, жөн эле жаныман түңүлгөм (Бердикеев).

Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)
Иш же башка нерселер боюнча бирөөгө көз каранды болуу, бирөөгө зарылуу. Ошолорго ишим түшүп убара болгонумду сураба («Чалкан»). Иши түшүп турган үчүн Шертай саламга келип жатат (Бердикеев). Бир жолу ишим түшүп, жөн эле жаныман түңүлгөм (Бердикеев).

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКАНА – КР жарандык мыйзамдары боюнча жарандык укуктардын өзгөчө объектиси, ишкердикти жүзөгө ашыруу үчүн пайдаланылуучу мүлк комплекси. И. курамына, эгер мыйзамда же келишимде башка жагдайлар каралбаса, анын ишмердиги үчүн пайдаланылуучу жер участокторун, имаратты, курулмаларды, жабдууларды, инвентарларды, чийки заттарды, продукцияны талап кылуу укуктарынын карыздары, анын ишин айырмалоочу белгилерди (фирмалык аталышты, товардык белгилерди) жана башка өзгөчө укуктары менен кошо баардык мүлктөрдүн түрлөрү кирет. И. бүтүндөй же анын бир бөлүгү соода-сатык, күрөө, ижара, буюм укуктарын белгилөө, өзгөртүү жана токтотуу менен байланышкан жана башка бүтүмдөрдүн объектиси болушу мүмкүн.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКАНА САТУУ КЕЛИШИМИ – сатуучу, ал өзү башка бирөөгө беришке акысы жок укук жана милдеттерден башка, ишкананы бир бүтүн комплекс катары сатып алуучунун менчигине өткөрүп берүүгө милдеттенген соода-сатык келишиминин өзгөчө түрү. Фирмалык аталышка, товардык, кызмат көрсөтүү белгилерине, сатуучуну жана анын товарларын, жумуштарын жана кызмат көрсөтүүлөрүн айырмалоочу башка каражаттарга укук, ошондой эле ага лицензиянын негизинде гана тийиштүү болгон айырмалоо каражаттарына укук, келишимде башка жагдайлар каралбаганда гана өтөт. Сөзсүз жазуу жүзүндө болуусу, мамлекеттик каттоодон өтүүсү И. с. к. өзгөчөлүгү болуп саналат.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕ АРГАСЫЗ ЧЫКПАГАНДЫК – эмгек укугундагы мыйзамсыз бошотуу же башка ишке которуунун натыйжасында жетекчиликтин күнөөсү боюнча кызматкердин эмгек келишиминде шартталган кайсы бир убакыт аралыгында иш-милдетин аткара албай калган учур. И. а. ч-тын акысы жекече эмгек талаш-тартыштарын кароо комиссиясынын же соттун, же жетекчилик органдарынын чечими боюнча төлөнөт.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Бир нерсе колунан келүү, аткара алуу. Булар кадимкидей «Сүйүнчү, абаке, сүйүнчү! Жолборсуң, ишке жарады!» – деп кыйкырды (Жигитов). Аз-замат! Ишке жараган тура! (Медетов). Көрсө, мен билбепмин. Ишке ошол киши жарады («Кыргызстан маданияты»).

Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)
Бир нерсе колунан келүү, аткара алуу. Булар кадимкидей «Сүйүнчү, абаке, сүйүнчү! Жолборсуң, ишке жарады!» - деп кыйкырды (Жигитов). Аз-замат! Ишке жараган тура! (Медетов). Көрсө, мен билбепмин. Ишке ошол киши жарады («Кыргызстан маданияты»),

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕ КАТЫШУУЧУ АДАМДАР – КР жарандык процесстик мыйзамдарындагы тараптар (доочу жана жоопкер), үчүнчү жактар, прокурор, башка адамдардын укугун коргоо үчүн сотко кайрылган, же ишке корутунду берүү максатында процесске катышкан адам, билдирүүчүлөр, өзгөчө өндүрүштөгү иштер боюнча кызыкдар адамдар.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕ КЕЛБЕГЕНДИК – КР эмгек укугу боюнча жумушчу күндүн ичинде 3 сааттан узак убакыт бою жүйөлүү себепсиз жумушта жок болуу. КР эмгек мыйзамдарына ылайык, ал жумуш берүүчү жактын демилгеси боюнча эмгек келишимин бузууга алып келет.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕ ОРНОШУУ – жарандардын жеке жана коомдук керектөөлөрдү канагаттандырууга байланышкан, мыйзамга каршы келбеген жана эреже катарында аларга маяна, эмгектик киреше алып келүүчү ишмердүүлүктөрү.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
экон. Демилгелүү иш-аракеттери менен айырмалануучу жана ишкананын уюштуруу үчүн каражаттарды издештирип табуучу, ошол каражаттар менен ишкердик тобокелин жана мүлктүк жоопкерчиликти өз мойнуна алган, мамлекеттик каттоодон өткөн жана катталгандыгы жөнүндө күбөлүк алган жак, инсан. Зейнеп чыйрак, ишкер аял («Советтик Кыргызстан»). Султаналы ишкер неме (Каимов). Шамбеттер ишкер болуп чыкканда, Чегирткени айылдан айдап салган (Сыдыкбеков).

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕРДИК – киреше алууга багытталган, өз тобокелчилигине жана өзүнүн мүлк жоопкерчилигине негизделген, өзүнүн же карыз алган каражаттардын эсебинен, өз атынан жеке жана юридикалык жактардын өзалдынча, өз демилгелүү экономикалык ишмердиктери (кара:Жеке ишкердик).

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕРДИК БЕДЕЛ – материалдык эмес байгерчиликтин бири. Бир жактын кесиптик сапат баасын билдирет. Баардык жаран, анын ичинде ишкердүүлүк кылгандар да, ошондой эле юридикалык жактар дагы И. б-не ээ болот (кара:Ар-намысын, кадыр-баркын жана ишкердик беделин коргоо ).

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕРДИК УКУК – жеке ишкердикти жөнгө салуучу КР мыйзамдарынын комплекстүү тармагы. И. у-тун негизин КР жарандык мыйзамдары түзөт. Ушуну менен бир катарда эле, жеке ишкердикти каржы, салык, эмгек, жер, кылмыш-жаза жана жалпы укук деген түшүнүктү өзүнө камтыган мыйзамдардын дагы башка көп тармактарынын ченемдери жөнгө салат.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕР ЖҮГҮРТҮМ КААДАЛАРЫ – мыйзамда каралбаган, кандайдыр бир документтерде жазылган-жазылбаганына карабастан, ишкердиктин кандайдыр бир тармактарында калыптанган жана кеңири колдонулган жүрүм-турум эрежелери таанылат. Тийиштүү мамилелердин катышуучулары үчүн милдеттүү болгон мыйзам же келишим жоболоруна карама-каршы келген ишкер жүгүртүм эрежелери колдонулбайт.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕРЧИЛИК СУБЪЕКТТЕРИ – менчик түрү менен укуктук-уюштуруу таризине карабастан, киреше табуу максатында белгиленген тартипте каттоодон өткөн, өз тобокелчилиги жана өзүнүн мүлктүк жоопкерчилиги астында мыйзамдар тарабынан тыюу салынбаган иш-аракеттерди жасаган юридикалык жана жеке жактар.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШКЕРЧИЛИК ЭРКИНДИГИ – адамдын негизги конституциялык экономикалык эркиндиктеринин бири. Ал өз жөндөмдүүлүгү менен мүлкүн ишкана түзүү, катарына жер дагы кирген өндүрүш каражаттарына ээ болуу, тапкан кирешесин өзалдынча тескөө укугу сындуу ишкерчилик жана мыйзам тарабынан тыюу салынбаган чарбачылык иштерге колдонуу укугун билдирет. КР конституциялык мыйзамдары И. э-н бекемдөө менен бирге, жекебасарлаштыруу менен акниетсиз атаандаштыкка багытталган экономикалык иш-аракеттерге тыюу салуу аркылуу аны чектеп турат.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Иши начарлоо, ойлогон ою оңунан чыкпоо. Да, иш куржун экен кызым, сен турба, биерге (Абакиров). Иш куржун экен, Өтөке (Абакиров). Иш куржун болду, Насыр аке, – деди башкарма, – бир нерсе кылбасак болбойт («Ала-Тоо»).

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШ МАТЕРИАЛДАРЫ – 1) иш өзөгүн түзүүчү же ага тиркөө үчүн берилген документтер жана буюмдар; 2) иш жагдайын аныктоо үчүн мааниге ээ боло турган билдирүүлөр, ошондой эле документтер менен буюмдар.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Кандайдыр бир иш аткарылууга, бүтүүгө жакындап калуу, чукулунан жайына келүү, жөнгө салынуу, оңолуу, жакшыруу. Иш машагына жеткенде айныганың кандай? («Ала-Тоо»). В.: Иш машагына конуу. Мына ишибиз эми машагына конду («Ала-Тоо»).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
1. Кандайдыр бир ишти жакшы билген чебер, уста. Шахтага инженерлер, ишмерлер келе баштады (Сасыкбаев). 2. Коомдук иштин кандайдыр бир тармагында иши, эмгеги менен өзүн көрсөтө, тааныта алган адам. Коомдук ишмер. Саясий ишмер. Искусствого эмгек сиңирген ишмер. Маданият ишмери.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШ-МИЛДЕТ УБАКТЫЛУУ ТАПШЫРЫЛГАН ӨКҮЛ – дипломатиялык өкүлчүлүк башчысынын милдетин убактылуу аткарган адам. Эгер өкүлчүлүк башчысынын кызмат орду бош болсо же ал өз иш-милдетин аткарууга мүмкүн болбогон учурда дайындалат. И-м. у. т. ө. айрым протоколдук сый-урматтардан башка дипломатиялык өкүлчүлүктүн баардык укуктары менен артыкчылыктарынан пайдалана алат.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШТАШТОО – экономикалык жана социалдык кызыкчылыгын коргоо максатында, жумушчулар тобунун өз эрки менен толук же жарым-жартылай иш токтотуусу (жумушка чыкпай коюу, эмгек милдетин аткарбашы). Келишүү комиссиясынын сунушу четке кагылгандан кийин, эгер тараптар ортомчуга же сотко кайрылса, ортомчунун сунушу четке кагылгандан кийин, же сот чечими тараптардын сөзсүз аткаруусун милдеттендиргенден башка, анын чечими менен макул болбогон учурда И. жүргүзүлөт. КР жарандарына КР Конституциясында И-го укук берилген.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШТАШТООГО УКУК – демократиялык мамлекеттерде адамдын конституциялык эмгектик (кеңири алганда – экономикалык) укуктарынын бири. Жекече жана жамааттык эмгек талаштарына кыйла кенен укуктун бөлүгү болуп эсептелет. «Социалисттик» өлкөлөрдүн конституцияларында эч качан таанылган эмес. И. т. у. учурдагы мыйзамдардын деңгээлинен тартып, конституциянын тексттеринде да бир кыйла чектөөлөр менен тастыкталат. Эреже катары, И. т. у-тан аскер кызматкерлери, укук коргоо органдарынын жана турмуш-тиричиликти камсыз кылуу кызматтарынын кызматкерлери, кээде баардык мамлекеттик кызматкерлер ажыратылган. И. т. у-ту жүзөгө ашыруу үчүн өзгөчө каражат катары, мыйзамда эреже катары, кыйла татаал жолжоболор каралган. КР Конституциясында И. т. у. башка эмгек укуктары менен бирге бекемделген.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
1. Күч эмгегин, акыл эмгегин жумшоо аркылуу кандайдыр бир жумушту, ишти аткаруу, бир нерсе жасоо аракетинде болуу. Жумушчулар цехтерде кызуу иштеп жатышат. (Бектенов). Ал үйгө берген тапшырманы иштеп отурган (Сыдыкбеков). Фатима эң эптүү, шамдагай иштеп жатат (Сасыкбаев). 2. Кызмат аткаруу. Акбар министерстводо да иштеп калган экен (Убукеев). 3. Кыймыл-аракетке келүү, кыймыл-аракетте болуу, жүрүп турган абалда болуу. Чынжыры шалдырттап, конвейер иштей баштады (Сасыкбаев). 4. Кызмат жүрүп жаткан, жумуш күнү улантылып аткан абалда болуу. Магазин дем алышсыз иштейт. Библиотека саат 10 дон баштап иштейт. Ашкана саат он экиге дейре иштечү. 5. Кандайдыр бир уюм, мекеме, кружок ж. б. өзүнө тиешелүү милдетин аткарган абалда болуу, иш жүргүзүп туруу. Мектепте өздүк көркөм чыгармачылык кружогу иштейт. Шахтада хор кружокторубуз иштейт. 6. Өз милдетин аткаруу. Жүрөгү жакшы иштейт. Аш казаны начар иштейт.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШТЕГЕН ЖЫЛДАРЫ – социалдык жактан камсыз кылуу укугунда эмгек жылдарынын бир түрү. Колдонулуудагы мыйзам боюнча И. ж. үчүн бааракы белгилене турган, ошондой эле эмгек акысына аргандай кошумча үстөктөр менен эмгек мамилелериндеги башка ар түрдүү жеңилдиктер бериле турган кесиптик ишмердүүлүктү аткаруунун узак мөөнөтүн билдирет.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШТЕГЕН ЖЫЛДАРЫ ҮЧҮН БААРАКЫ – жер астындагы ж. б. бөтөнчө зыяндуу жана эмгектин оор шартына, ошондой эле дагы башка кесиптик иш-аракеттерине байланыштуу И. ж. ү. б. белгиленет. Ал жаш курагына жана эмгекке жарамдуулук абалына карабастан, белгилүү бир атайын өтөгөн иш жылдары үчүн гана дайындалат.

Кыргызско-английский словарь компьютерных терминов Microsoft (2016)
Proactive Scanner (proper noun)
An automated proactive scan that triggers when NTFS detects a corruption. The scan is equivalent to the scan phase of chkdsk and finds and logs all corruptions to an internal file. This scan runs during maintenance hours, can be triggered from the Explorer, or manually run from a command line. When this scan is running in the background, some NTFS operations may be blocked.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШТЕГИ ИШЕНИМДҮҮ АДАМ – 1) протоколдук мамиле боюнча алганда, дипломатиялык өкүлчүлүктүн кичирээк деңгээлдеги (И. и. башкарган миссиядан) башчысы. И. и. а-ды (Charge d’Affaires en pied ) убактылуу И. и. а. (Charge d’Affaires ad interim ) менен, б. а. дипломаттык өкүлчүлүктүн башчысынын жогунда анын милдетин аткаруучу (кандай гана класстагы болбосун) менен аралаштырууга болбойт. 2) дипломаттык өкүлчүлүктүн (тийешелүү түрдө элчи менен жиберилгенден кийинки) төмөнкү классы. Мамлекет башчысынын карамагында эмес, тышкы иштер ведомствосунун башчысынын карамагында аккредиттелет.

Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)
1. Жараксыз болуу, жарабай калуу, жөндөмдүүлүгүн жоготуу. Султандын сандары да иштен чыкты (Шүкүрбеков). 2. Бузулуу, талкалануу, иштебей калуу. Эски араба турат чалдыбары чыгып, абзелин ала кетели десек, анысы да иштен чыгып кетиптир (Айтматов).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
1. Жараксыз болуу, жарабай калуу, жөндөмдүүлүгүн жоготуу. Султандын сандары да иштен чыкты (Шүкүрбеков). 2. Бузулуу, талкалануу, иштебей калуу. Эски араба турат чалдыбары чыгып, абзелин ала кетели десек, анысы да иштен чыгып кетиптир (Айтматов). Курсагы ач, Көзүндө жаш, Кийимдери иштен чыгып далбаган (Турусбеков).

Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)
Кандайдыр бир токтом, чечим, көрсөтмө ж.б. менен таанышып, маанисин ачып билүү, үйрөнүү, түшүндүрүү, талкуулоо, оңдоолор, толуктоолор кийирүү иштерин жүргүзүү. Өмуш чөп чабыкта иштеп жаткандарды чогултуп, директордун приказын иштеп чыкты (Байтемиров).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Кандайдыр бир токтом, чечим, көрсөтмө ж. б. менен таанышып, маанисин ачып билүү, үйрөнүү, түшүндүрүү, талкуулоо, оңдоолор, тактоолор киргизүү иштерин жүргүзүү. Өмүш чөп чабыкта иштеп жаткандарды чогултуп директордун приказын иштеп чыкты (Байтемиров).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Иштегенди жакшы көргөн, ишсиз тура албаган, ишке, жумушка күжүрмөн, эмгекчил, мээнеткеч. Жатпайт бекер иштерман, Жайы-кышы тырмышып (Токтогул). Кайраткер, чебер бул жигит, Иштерман эри элинин (Маликов).

Киргизско-русский словарь Юдахина
понуд. от иште-
1. заставлять работать, использовать на работе;
Алым - жакшы жигит, бирок жакшылап иштетип пайдалануу керек Алым - хороший парень, но его нужно хорошо использовать на работе;
2. обрабатывать;
жер иштет- обрабатывать землю.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
1. иште этишинин аркылуу мамилеси. Көзү жетип турган Бектур Айымжанга аны иштеткен эмес (Сыдыкбеков). 2. Дыйканчылык иштеринде жер айдоо, малалоо, үрөн себүү, жер семиртүү сыяктуу түшүмдү камсыз кылуу максатындагы жумуштарды жүргүзүү. Эгин талаасын иштетип бүттү. Жерин иштетип чыкты. 3. Сапатын, касиетин, составын жакшыртуу максатында андан аркы колдонууга, пайдаланууга даяр болгон түргө келтирүү. Терини иштетип койду. Кен иштетип, ылгап чыгуу иштери.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШТЕТИЛМЕ ТОВАР – өлкө аймагына чегарадан сырткары жерден убактылуу ташылып кирген, же болбосо ордун толтуруучу товар түрүндө өлкө чегинен сырткары иштетүү үчүн убактылуу ташылып чыгып, кайра кайтарыла турган товарлар.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШТЕТИЛМЕ ЧИЙКИ ЗАТ – башка өлкөгө ташылып барып иштетилгенден кийин, кайра даяр өндүрүм түрүндө ташылып келине турган контрагент-өнөктөштүн чийки заты (кара: Бажы аймагында товарларды кайра иштетүү ).

Киргизско-русский словарь Юдахина
дельный, деловой; деятельный;
иштиктүү сунуш деловое предложение;
иштиктүү аңгеме деловая беседа;
иштиктүү жардам деловая помощь;
иштиктүү чара действенная мера;
иштебегендерге иштиктүү чара көрүлүү керек против неработающих нужно принять действенные меры;
иштиктүү кагаздар деловые бумаги;
иштиктүү эч нерсе айтканы жок он ничего дельного не сказал;
иштиктүү адам деятельный человек.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
1. Ишмер, иштин жайын жакшы билген, ишке жөндөмдүү. Карымшаков маданияттуу, иштиктүү, эл менен сүйлөшкөндү жакшы билген азамат («Ала-Тоо»). 2. Иштин кызыкчылыгы үчүн багытталган, иштин үлүшүнө, чечилишине пайдасы бар, таасирлүү. Бригадир да бир кыйла иштиктүү сөздөрдү айтты (Убукеев).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Иштин, иштөөнүн ыгын, аткаруу, бүткөрүү жолун түшүнбөө, ишти аткарууда тажрыйбасыздык кылуу. Тарбиясы болбой, иштин көзүн билбей турса, ушул учурда... башка бир жетик адамды ханга аталык бийлигине чакырса болот (Касымбеков).

Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)
Иштин, иштөөнүн ыгын, аткаруу, бүткөрүү жолун түшүнбөө, ишти аткарууда тажрыйбасыздык кылуу. Тарбиясы болбой, иштин көзүн билбей турса, ушул учурда... башка бир жетик адамды ханга аталык бийлигине чакырса болот (Касымбеков).

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Жумуштун шартын, жөнүн, ыгын мыкты билүү, аны билгичтик менен аткара алуу, майын чыгара иштөө. Иштин көзүн тааныган звено башчысы сөзгө аралашып отурду («Кыргызстан аялдары»). В.: Иштин көзүн табуу. Иштин көзүн тапкан, заң-закүндү билген адам айтып отурбайбы.

Кыргызско-русский толковый словарь юридических терминов и понятий (2005)
ИШТИ СЫРТТАН КАРОО – КРде жарандык процессте гана бар. Өтүүчү жери жана убактысы ойдогудай кабарланса дагы, жоопкер сот жыйынына келбей калып, анын жүйөлүү себептери билдирилбесе жана ишти ансыз карай берүү суралбаса, эгер доогер каршы болбосо, иш сырткы өндүрүш тартибинде карала бериши мүмкүн.

Кыргызско-русский словарь банковских и финансовых терминов НБКР (2016)
Риск непрерывнос-ти деятельности (Business continuity risk) —Риск возможных потерь из-за возникновения незапланированных/непредвиденных перерывов или остановок в деятельности организации, которые могут привести к невыполнению или некачественному выполнению поставленных целей и задач.