этиш.1. Өтө көп чачылуу, эң эле көп болуп көрүнүү. Буудай жерге жайнап калды. Жылдыздар жайнап чыгып калыптыр. Жер жайнаган мал. Жайнаган элди кубанткан Жайлата кылган демилгең (Токтогул). 2. өт. Жалжылдоо, жоодуроо; жаркыроо (мис., нур); кулпуруу (мис., гүл). Сагынып көзү жайнаган Жарыңар күгпөгп силерди (Аалы). Жарык нурлар жайнап жерге төгүлдү (Калык). Байчечекей жайнап турат.
1. широко и во множестве рассыпаться; жайнаган эл келе атат движется масса народа; жайнаган кол многочисленное войско; кумурскадай жайнаган эл народ, кишащий как муравьи; огромная масса народа; буудай жерде жайнап калды пшеница рассыпалась (в большом количестве); жылдыздар жайнап чыгып калыптыр звёзды усыпали (небо); алардын үйү жайнап, толуп турат у них дом - полная чаша; 2. (о глазах) быть красивыми и большими; ботодой козү жайнайт её красивые глаза широко раскрылись; 3. соблазнительно красоваться; алдына килкилдеген жаш козунун эти, кымыз, боорсок дебей, жайнап келди перед ним соблазнительно предстали мясо молодого барашка, кумыс и баурсаки (см.боорсок); 4. (о глазах) с завистью или с надеждой широко раскрыться; пулу бардын оозу чайнайт, пулу жоктун көзү жайнайт погов. у кого деньги есть, у того рот жуёт, у кого денег нет, у того глаза завистливо блестят; таңдай кургап, көз жайнап, чөлдө калар бекенбиз? фольк. неужели мы останемся в пустыне с сухим нёбом и с глазами (полными) ожидания? кызыгып, көз жайнап кетти глаза разбежались.
ЖАЙНАК — кырк чоронун бири. Каныкейге күйөөлөп баргандагы ат чаап жар тандоодо аты Чалаңкөк жыйырма бешинчи болуп келип, Ж. Көгүчкөн деген кызга үйлөнөт (Сагымбай Орозбаков, 2. 425). Ж. из кубар мыкты чоро катары белгилүү (Сагымбай Орозбаков, 3. 176).
ЖАЙНАКОВА Айнек (1940, Жети-Өгүз району, Тосор айылы) — адабиятчы, илимпоз. Филология илимдеринин кандидаты (1985). 1964-ж. Кыргыз мамлекеттик университетинин филология факультетин, 1968-ж. аспирантурасын бүтүргөн. 1969-жылдан Кыргыз ССР Илимдер акдемиясынын Тил жана адабият институтунун «Манас» бөлүмүндө эмгектенет. «Манас» эпосунун ар түрдүү проблемалары боюнча монографиялары бар: «Семетей» эпосунун тарыхый-генеалогиялык негизи» (1982), «Сейтек» — «Манас» трилогиясынын корутунду бөлүмү» (1984) жана «Манас» эпосунун варианттарындагы «С. Каралаевдин айтуусундагы «Семетей», «Сейтек» эпосторунун бөтөнчөлүгү» (1988). Ошондой эле Саякбай Каралаевдин варианты боюнча «Манастын 1-томун, «Сейтекти» (Р. 3. Кыдырбаева менен бирдикте) түзүп, баш сөзүн жазган.
возвр.-страд. отжайна-, то же, чтожайна-; тел тору ат турат байланып, текедей көзү жайналып фольк. гнедой конь стоит на привязи, большие глаза его блестят.