ир.
дувал, глинобитная или кирпичная стена, забор;
дубал газетасы стенная газета.
зат. Имараттын, там уйдун ж.б. керегеси; короо-жайдын же башка нерселердин топурактан, кирпичтен ж.б. тургузулган тосмосу.
1. Короо-жайды, имаратты ж. б. тегерете кирпичтен, топурактан ж. б. бийиктей жасалган тосмо, коргон. Огородун айланта Дубал менен бекиткен (Нуркамал). Чиркөөнүн чоң короосу, короону айланткан бийик дубалы, дубалдын темир дарбазасы бар (Баялинов). Ага чейин кулактардын дубалын согуп кол жоорутпадыкпы (Сыдыкбеков). 2. Тамдын, имараттын керегеси. Дубал бетине жүк жыйылган (Жантөшев). Заводдун дубалы көтөрүлүп, төбөсү жабылып, ички монтаж жумуштары башталды (Сасыкбаев).
этиш. Дуба окуп сыйкырлоо, сыйкырлап коюу. Элдияр кара ташты дубалап, кара суунун түбүнө салып таштап, ал да аттанды («Эр Табылды»).
1. произносить молитвенное обращение;
2. этн. наговаривать (напр. воду для лечения), произносить заклинание;
кайыптан алган жай ташты, дубалап сууга малды эле фольк. заговорив таинственный камень жай (см. таш I), он окунул его в воду;
кара дубалап нагнав заклятием порчу.
Дуба окуу жолу менен сыйкырдоо, дуба окуу менен кубултуп жиберүү, көз боочулук сыяктуу таасир берүүгө аракеттенүү. Агынайдын бүбүлүк жайы бар, молдо дубалап берген суу мончокторду кыз-келиндерге тагып жүргөндөрдүн бири (Сасыкбаев). Элдияр кара ташты дубалап кара суунун түбүнө салды («Эр Табылды»). Ыраңдуу түздү жайлаган, Көз боочулап дубалап, Адамдын көзүн байлаган («Сейтек»).
дубала этишинин өздүк мамилеси. Бул эмне, дубаланып алган эмеби («Ала-Тоо»).
дубала этишинин аркылуу мамилеси.
дубала этишинин аркылуу мамилеси. Дубалатып таш салып Күндү жайлап жаагызды («Манас»).
Кандайдыр бир мекеменин, ишкананын, уюмдун ж. б. кол менен жазылып же машинкага басылып, мезгил-мезгили менен чыгарылып, дубалга же көрүнөө жерге илинип коюлуучу органы, газетасы. Мектептин дубал газетасы. Кимдир бирөө кереге газетасын чыгаруу жөнүндө сунуш киргизди (Баялинов).
Дубал менен курчалган, дубалы бар. Бийик дубалдуу короо. Андан төмөн кирпич дубалдуу казарма бар (Сасыкбаев).
дубала этишинин кыймыл атоочу.
дубала этишинин кыймыл атоочу. Кара курт чакканда дубалоо ырымы. Тиши ооруганды дубалоо.
молитвенный;
дубалуу сөзүн аябай фольк. не жалея молитвенных слов своих.
человек, который кладёт глннобитный забор, глинобитную стену.
Дубал салуучу, дубал куруучу. Атаңдын көрү дубалчым... Мен аны тек мектептин күзөтчүсү десем... (Сыдыкбеков).