өлө
Киргизско-русский словарь Юдахинаөлө I
өлө кийиз то же, что өрө кийиз (см. өрө I).
өлө- II
см. өл- II.
өлө кийиз то же, что өрө кийиз (см. өрө I).
өлө- II
см. өл- II.
ӨЛӨ АЛБАЙ ЖҮРҮП, ӨЛӨҢ АЙТУУ
Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)Өз акыбалын сого албай жүрүп, башкага акыл айтып, жол көргөзгөн болуу. Өлө албай журүп, өлөң айтат (Жантөшев).
ӨЛӨ АЛБАЙ ЖҮРҮП, ӨЛӨҢ АЙТУУ
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Өз абалын билбей, өзүнүн ишин жөндөй албай жүрүп бирөөгө акыл айтуу, тыңдуусунуу. Каяша айтуу. Өлө албай жүрүп, өлөң айтат (Жантөшев).
өлө жакшы
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлө жакшы
ӨЛӨ ЖАТКАНЫ
Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)Эң эле начар, эң эле болбой калды дегени. ...Дыйкандын өлө жатканы көмөчтү капталга чаап, максымды аяк толтура баржактатып, тасмалын жайылтышат (Бейшеналиев).
өлөктө-
Киргизско-русский словарь Юдахиначуйск.
особый вид верёвочной бычьей оброти (накидывается на рога и захлёстывается за морду; конец идёт к седоку).
особый вид верёвочной бычьей оброти (накидывается на рога и захлёстывается за морду; конец идёт к седоку).
өлөң
Киргизско-русский словарь Юдахинаөлөң I
осока.
өлөң II
1. песня (обычно казахская, но этот термин распространён и среди киргизов);
өлөң айт- петь песню;
өлөлбай жатып (или өлгөнү жатып), өлөң айтат погов. сам умирает, а песни поёт (о том, кто ни при каких обстоятельствах не унывает);
2. памирск. песня, состоящая из 11-12 сложных стихов;
11-12 муундуу ырлар памирликтерде "өлөң" деген ат менен көп ырдалат (здесь) много поётся 11-12 сложных песен, которые памирцы называют өлөң.
осока.
өлөң II
1. песня (обычно казахская, но этот термин распространён и среди киргизов);
өлөң айт- петь песню;
өлөлбай жатып (или өлгөнү жатып), өлөң айтат погов. сам умирает, а песни поёт (о том, кто ни при каких обстоятельствах не унывает);
2. памирск. песня, состоящая из 11-12 сложных стихов;
11-12 муундуу ырлар памирликтерде "өлөң" деген ат менен көп ырдалат (здесь) много поётся 11-12 сложных песен, которые памирцы называют өлөң.
өлөң
Толковый словарь кыргызского языка (1969)I зат. Саздак жерде өсүүчү көп жылдык ичке жалбырактуу чөп. Өлөң чөп маалым кылат жай мезгилин (Бөкөнбаев).
♦ Өз үйүм, өлөң-төшөгүм — өзүнө тиешелүү, өзүмдүк. Чындыгында эле өз үй, өлөң-төшөк болуп жыргап эле калдым («Чалкан»).
ӨЛӨҢ II зат. Белгилүү муун өлчөмү бар, ыргак жана уйкаш менен курулган көркөм чыгарма; казак элинин ырынын аталышы, ыр. «Өргүсөң өлөң айт, сууп каласың» дечү эле (Аалы).
♦ Өз үйүм, өлөң-төшөгүм — өзүнө тиешелүү, өзүмдүк. Чындыгында эле өз үй, өлөң-төшөк болуп жыргап эле калдым («Чалкан»).
ӨЛӨҢ II зат. Белгилүү муун өлчөмү бар, ыргак жана уйкаш менен курулган көркөм чыгарма; казак элинин ырынын аталышы, ыр. «Өргүсөң өлөң айт, сууп каласың» дечү эле (Аалы).
өлөң
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөң (ыр)
өлөң
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөң (чөп)
өлөңдүү
Киргизско-русский словарь Юдахина(о месте) изобилующий осокой, травой;
өлөңдүү жерди өгүз жейт, өлүмдүү жерди молдо жейт погов. где много травы, бык питается; где много смертей, там мулла питается.
өлөңдүү жерди өгүз жейт, өлүмдүү жерди молдо жейт погов. где много травы, бык питается; где много смертей, там мулла питается.
өлөңдүү
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөңдүү
ӨЛӨҢДҮҮ
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Өлөң чөптүү, өлөң чөп көп өскөн жер. Өлөңдүү жерде өгүз семирет, өлүмдүү жерде молдо семирет (макал).
ӨЛӨҢ І
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Саздак жерде өсүүчү көп жылдык ичке жалбырактуу чөп. Өлөң чөп маалым кылат жай мезгилин (Бөкөнбаев).
ӨЛӨҢ ІІ
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Белгилүү муун өлчөмү бар, ыргак жана уйкаш менен курулган көркөм чыгарма; казак элинин ырынын аталышы, ыр. «Өргүсөң өлөң айт, сууп каласың» дечү эле (Токомбаев). Ай четинде бир жылдыз, чолпончо бар, Жигит кетсе, кыямат болгончо бар. Кемпир кетсе, ак болот сынганча бар. Кыздар кетсе, кызыл гүл соолгончо бар (Элдик ыр).
өлөңчү
Киргизско-русский словарь Юдахинапевец (гл. обр. казахский).
өлөңчү
Толковый словарь кыргызского языка (1969)зат. Өлөң антуучу, өлөң аткаруучу, ырчы.
өлөңчү
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөңчү
ӨЛӨҢЧҮ
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Өлөң айтуучу, өлөң аткаруучу, ырчы.
өлөөгөн
Киргизско-русский словарь Юдахинаподверженный смерти, падежу;
бай болбоочу (или бай болбос) жигитке өлөөган мал жолугат погов. парню, которому не суждено разбогатеть, дохлый скот попадается.
бай болбоочу (или бай болбос) жигитке өлөөган мал жолугат погов. парню, которому не суждено разбогатеть, дохлый скот попадается.
өлөөгөн
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөөгөн (өлүүчү)
ӨЛӨӨРҮН САНОО
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Абдан кыжаалат болуу, кыйналып-кысталуу, чарчоо. Ал эми тыйыны жанынан чыгаарда моминтип, үлдүрөп жер тиктеп, өлөөрүн санап калгандарын көр! (Бердикеев). Бийик чокуга кыйналып кысталып, өлөөрүбүздү санап отуруп араң дегенде жеттик («Ала-Тоо»).
өлөр
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөр: өлөр-өлгөнчө, өлөрөлгүчө
өлөөрүн саноо
өлөр жерине тийүү
өлөр-тирилери
өлөр-тирилерине карабоо
өлөрүнө көрүнүү
өлөөрүн саноо
өлөр жерине тийүү
өлөр-тирилери
өлөр-тирилерине карабоо
өлөрүнө көрүнүү
ӨЛӨР ЖЕРИНЕ ТИЙҮҮ
Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)Талуу жерине тийүү, өтө катуу таасир этүү. Султанмурат бектин өлөр жерине тийди (Касымбеков).
ӨЛӨР ЖЕРИНЕ ТИЙҮҮ
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Талуу жерине тийүү, өтө катуу таасир этүү. Султанмурат бектин өлөр жерине тийди (Касымбеков).
өлөрман
Киргизско-русский словарь Юдахина1. предельно обнищавший, стоящий на грани голодной смерти;
өзөн сууну май кылып, өлөрманын бай кылып фольк. воду речки в жир он превратил, обнищавших он сделал богатыми;
өлөрмандын көзү жаман погов. у близкого к (голодной) смерти глаза дурные (он готов схватить, ограбить, отнять);
2. перен. неистовый (в действиях);
эчтемеден кайтпаган өлөрманды жибериптир он послал такого неистового, который ни перед чем не остановится.
өзөн сууну май кылып, өлөрманын бай кылып фольк. воду речки в жир он превратил, обнищавших он сделал богатыми;
өлөрмандын көзү жаман погов. у близкого к (голодной) смерти глаза дурные (он готов схватить, ограбить, отнять);
2. перен. неистовый (в действиях);
эчтемеден кайтпаган өлөрманды жибериптир он послал такого неистового, который ни перед чем не остановится.
өлөрман
Толковый словарь кыргызского языка (1969)зат. Өлөр-тирилерин билбеген, жаалдаган, абдан өжөр, өлүмтүгүн арткан. Өлөрманга жолобой, Өзүңдү өзүң далдала (Токтогул). Бул өлөрман дагы бошонуп качып жүрбөсүн! (Жантөшев).
өлөрман
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөрман, өлөрманга
ӨЛӨРМАН
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Өлөр-тирилерин билбеген, жаалдаган, абдан өжөр, өлүмтүгүн арткан. Өлөрманга жолобой, Өзүңдү өзүң далдала (Токтогул). Бул өлөрман дагы бошонуп качып жүрбөсүн! (Жантөшев).
өлөрмандык
Киргизско-русский словарь Юдахинанеистовство;
өлөрмандык кыл- идти на всё (либо пан, либо пропал).
өлөрмандык кыл- идти на всё (либо пан, либо пропал).
өлөрмандык
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөрмандык, өлөрмандыгы
ӨЛӨРМАНДЫК
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Өлөөр-тирилээрин билбегендик, аябай жаалдангандык, өжөрлөнгөндүк. Ары-бери урунуп, өлөрмандыгыңды карматпай, тек жүрсөңчү (Карыбай уулу).
ӨЛӨР-ТИРИЛЕРИНЕ КАРАБОО
Толковый словарь кыргызского языка. 20151. Бир нерсеге жан аябай, тартынбай катуу киришүү. Өлөр-тирилерине карабай иштеди. 2. Боор оорубоо, көзүнө карабоо. Үчөө аттарынын өлөр-тирилерине карабастан, өргө карай чабышты (Жантөшев).
ӨЛӨР-ТИРИЛЕРИНЕ КАРАБОО
Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)1. Бир нерсеге жан аябай, тартынбай катуу киришүү. Өлөр-тирилерине карабай иштеди. 2. Боор оорубоо, көзүнө карабоо. Үчөө аттарынын өлөр-тирилерине карабастан, өргө карай чабышты (Жантөшев).
ӨЛӨРҮНӨ КӨРҮНҮ
Фразеологический словарь кыргызского языка (2015)Кыянатчылык, кара ниеттик жагына ооп, түз жүрбөгөн кары адамдарга карата айтылат. Өлөрүнө көрүнсө керек, кемпирин кууп салыптыр.
ӨЛӨРҮНӨ КӨРҮНҮҮ
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Кыянатчылык, кара ниеттик жагына ооп, түз жүрбөгөн кары адамдарга карата айтылат. Өлөрүнө көрүнсө керек, кемпирин кууп салыптыр.
өлөрчө
Толковый словарь кыргызского языка (1969)такт. Аябай, жерине жеткире. Култеберди байлашып, Өлөрчө кылып сабады («Мендирман»). Өлөрчө мас.
өлөрчө
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөрчө
ӨЛӨРЧӨ
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Аябай, жерине жеткире. Култеберди байлашып, Өлөрчө кылып сабады («Мендирман»). Өлөрчө мас.
өлөсөлүү
Киргизско-русский словарь Юдахинаполуживой, полумёртвый; тот, кто уже на ладан дышит;
өлөсөлүү кемпир чуть живая старуха;
эптеп өлэсэлүү күн көрөт он кое-как скрипит (не живёт и не умирает).
өлөсөлүү кемпир чуть живая старуха;
эптеп өлэсэлүү күн көрөт он кое-как скрипит (не живёт и не умирает).
өлөсөлүү
Толковый словарь кыргызского языка (1969)сын. Араң жан, начар, алдан тайган, өлүм алдындагы. Анын көз алдына.. энесинин өлөсөлүү болуп калганы элестеди (Жантөшев). Өлөсөлүү эки карыны кайтарып, ушул үйгө ээлик болуп жүрө береби! (Убукеев).
өлөсөлүү
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөсөлүү
ӨЛӨСӨЛҮҮ
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Араң жан, начар, алдан тайган, арып-карып калган, араң эле кыймылдаган, жаны чыгайын деп эле турган, өлүм алдында жаткан. Анын көз алдына энесинин өлөсөлүү болуп калганы элестеди (Жантөшев). Өлөсөлүү эки карыны кайтарып, ушул үйгө ээлик болуп жүрө береби! (Убукеев). Өлөсөлүү чал-кемпирде эмнең бар, эптеп өлөсөлүү күн көрүп араң жүрүшсө (Юдахин).
өлөт
Киргизско-русский словарь Юдахинападёж, эпизоотия;
өлөт! или өлөт айдагыр! или өлөт алгыр!
1) (крупному рогатому скоту) чтоб тебе подохнуть!;
кайда куюгуп кетти эле, өлөттөр! куда они запропастились, чтоб им (этим коровам) подохнуть!;
2) погибели на тебя (на него) нет! ух, дохлый!;
буларга эмне болду? өң-өлөттөн эчтеке жок что с ними случилось? на них лица нет (бледные-бледные).
өлөт! или өлөт айдагыр! или өлөт алгыр!
1) (крупному рогатому скоту) чтоб тебе подохнуть!;
кайда куюгуп кетти эле, өлөттөр! куда они запропастились, чтоб им (этим коровам) подохнуть!;
2) погибели на тебя (на него) нет! ух, дохлый!;
буларга эмне болду? өң-өлөттөн эчтеке жок что с ними случилось? на них лица нет (бледные-бледные).
өлөт
Толковый словарь кыргызского языка (1969)зат. Кандайдыр бир оорудан малдын жапырт өлүмгө учуроосу, жапырт өлүмү.
өлөт
Орфографический словарь кыргызского языка (Карасаев)өлөт (ылаң)
өлөт алгыр!
өлөт алуу
өлөт алгыр!
өлөт алуу
ӨЛӨТ
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Кандайдыр бир оорудан малдын жапырт өлүмгө учуроосу, жапырт өлүмү.
ӨЛӨТ АЛГЫР
Толковый словарь кыргызского языка. 2015Кыжырлануу, тилдөө маанисинде (көбүнчө уйга карата). Өш! Өш, өш дейм, өлөт алгыр! Айдак! – деп дөбөдөн чаңкылдады (Айтматов). Өш дейм, алда өлөт алгыр ай! – деген Алымкулдун үнү чыкты (Абдукаримов). ...Өлөт алгыр бир кызыл уй мөңкүп барып жүрүп бербеспи! (Элебаев).