этиш.1. Жерге, белгилүү бир орунга, орунтукка, ээрге ж. б. көчүк койгон абалда орун алуу, жайгашуу. Дасторкон жыйналгандан кийин Бурулча жайланып отуруп алып, сөз баштады (Байтемиров).
2. Жардамчы этиш катарында кыймыл-аракеттин созулушун, үзгүлтүксүз болуп турганын көрсөтүү үчүн колдонулат. Настен китеп тандап отуруп Акбар жөнүндө ойлонду (Убукеев).
то же, чтоолтур-; Акмат биздикинде отуру Акмат сидит у нас; иштеп отуру он работает; окуп отурумун я читаю; жылкычыларды издеп, басып отурдум я ходил, разыскивая табунщиков; өзү карып калса да, отурган-турганы жеңил хотя он и состарился, но движения его легки; "элим" деп, эңсеп жүрүп отурат он всё скучает по своему народу; желип отуруп двигаясь рысью (на коне); жүрө жүрүп отуруп, Айдың-Көлдүн көлүнө жетти он ехал, ехал и приехал к озеру Айдынг-Куль; жазганы отурам я собираюсь писать; сен бир сөз айтканы отурасыңбы? ты собираешься что-то сказать? эл орунга отурганда см.орун.
1. Жерге, белгилүү бир орунга, орунтукка, ээрге ж. б. көчүк койгон абалда орун алуу, жайгашуу. Дасторкон жыйналгандан кийин Бурулча жайланып отуруп алып, сөз баштады (Байтемиров). 2. Жардамчы этиш катарында кыймыл-аракеттин созулушун, үзгүлтүксүз болуп турганын көрсөтүү үчүн колдонулат. Настен китеп тандап отуруп Акбар жөнүндө ойлонду (Убукеев).
Кимдир бирөөнү абдан жек көрүү, жакын жолотпоо, көргүсү келбөө, өзү тургай, отурган жерин да казып чыгарып таштоо, мамилелешпөө. Ал анын отурган жерин кетмендейт. В.: Баскан изин кетмендөө. Айганыш менен Дөдөндүн Баскан изин кетмендейм («Курманбек»).
Кимдир бирөөнү абдан жек көрүү, жакын жолотпоо, көргүсү келбөө, өзү тургай, отурган жерин да казып чыгарып таштоо, мамилелешпөө. Ал анын отурган жерин кетмендейт.
этиш.1. Бирөөнү отура турган орунга жайлаштыруу.
2. Тигүү (мис., бак, алма ж. б.). Ата, менин отургузган жыгачтарымды мал кемирип салбасын (Сыдыкбеков).
♦ Сүннөткөотургузуу — колун адалдатуу, сүннөт ырым-жырымын жасоо.
зат. Көчүп жүрбөй бир жерге орун алуучулук, турук алып жайгашкандык. Отурук бол, там салып, Кыл мээнетти жамдалып («Жазгыч акындар»). — Отурук алган ордунан ким эле көчкүсү келсин, — деп Күмүш мурдагыдан жеңиле сүйлөдү (Байтемиров).
Көчүп жүрбөй бир жерге орун алуучулук, турук алып жайгашкандык. Отурук бол, там салып, Кыл мээнетти жамдалып («Жазгыч акындар»). – Отурук алган ордунан ким эле көчкүсү келсин, – деп Күмүш мурдагыдан жеңиле сүйлөдү (Байтемиров).
этиш. Көчүп жүрбөй бир жерге туруктуу болуп жашоо, жай алуу. Алар жаңы жерге түбөлүк отурукташып, бузулбас очок салуу үчүн барышат (Абдумомунов). Кыргыз айлы отурукташты (Сыдыкбеков).
Көчүп жүрбөй бир жерге туруктуу болуп жашоо, жай алуу. Алар жаңы жерге түбөлүк отурукташып, бузулбас очок салуу үчүн барышат (Абдумомунов). Кыргыз айлы отурукташты (Сыдыкбеков).
ОТУРУКТАШУУ ЧЕНТАЛАБЫ – конституциялык укукта мыйзам тарабынан белгиленген шарт-талап, ага ылайык жигердүү же солгун шайлоо укугунун болуусу белгилүү бир жерде же өлкөдө туруктуу жашап туруу мөөнөтүнө байланыштуу аныкталат. Алып айтсак, КР конституциялык мыйзамдарына ылайык КР Президенти болуп анын талапкерлиги КР Президенттигине көрсөтүлгөнгө чейин өлкөдө 15 жылдан кем эмес жашап турган КР жараны шайлана алат, КР ЖКнын депутаттары үчүн 5 жылдык О. ч. белгиленген. Биркатар өлкөлөрдө өтө жогорку О. ч-н белгилөө демократияга каршы жана кемсинтүү мүнөзгө ээ.