атта- I шагать, перешагивать; прыгать, перепрыгивать; аттап өттү он перепрыгнул; ашы бар аяктан аттаба погов. не перепрыгивай через чашку с пищей (не пренебрегай - пригодится); алтымышты аттаган абышка старик в возрасте за шестьдесят; башты атта- или баштан атта- 1) перепрыгнуть через голову (поверженного противника); басып алмай бар деген, баш аттамак жок деген фольк. (в условии борьбы) было сказано, что (побеждённого) притиснуть можно, но через голову прыгать нельзя; бул эмне кылганы? баатыр Жолой канымдын башынан аттап турганы! фольк. что же это он делает? он перепрыгивает через голову хана моего, богатыря Джолоя!; 2) перен. унизить, опозорить; башымды аттабасын... чтоб он меня не опозорил, не унизил; тузуна кара санап, башынан аттап башкага тийип кетти заплатив ему неблагодарностью, опозорив его, вышла за другого; аттап-буттап легко, без затруднений (перепрыгнуть, перейти); ок аттаган катын этн. целомудренная женщина (см.аттат-). атта- II аттап-тондоп см.тондо-.
«Бир нерседен секирип өтүү» маанисин берген бул сөз алгачкы ат+та дегенден келип чыгат. Мындагы ат уңгусу — азыркы «кадам» маанисиндеги сөз (Севортян, 1974, 322). Ага этиш жасоочу -ла мүчөсү жалганганда атта этиши келип чыгып, ал «кадамдоо» дегенге жакын маани берген. Кийин ал жалаң «секирип өтүү» маанисин билдирип, алгачкы маанисинен алыстап кеткен.
Эки ат менен, эки атты алмак-салмак минүү. Мени кош аттап докторго алып келишет (Жантөшев). Кош аттап куусаң карганда, Балам, колуңа тийбейт жаш чагың (Токтогул).
место или препятствие, через которое нужно прыгать (напр. узкое место речки); силер аттаган аттамактан мен деле аттайм там, где вы перепрыгивали, я тоже прыгну; аттамактан жаздым аттап алып, сууга агып кетти он сделал неловкий прыжок, и его унесло водой.
адаб. Биринчи сап менен үчүнчү, экинчи сап менен төртүнчү сап үндөштүктү түзгөн уйкаштык. Тирүүлөй кеткичекти жоо колуна, Ажалдын ачуу тузун таткан жакшы. Душмандын чыдагыча кордугуна, Мекендин турпагында жаткан жакшы! (Үмөталиев).
1. садиться верхом на лошадь; 2. выступать в поход; отправляться в путь; 3. перен. вознамериться; принять решение; жөн эле түшүп аттанат для него пара пустяков; он это в два счёта сделает; аттан! на коней! (предупреждение о приближении опасности); дүйнөдөн аттан- покинуть этот свет (умереть).
1. Атка минүү. Кырк жигитке сыр бербей, Эр Курманбек аттанды («Курманбек»). Кулсар аттанган жатып, чоң жолдун боюна токтогон машинаны көрдү («Кыргызстан аялдары»). 2. Бир жакка карай жөнөө, жолго чыгуу, жолго камынуу. Айткын Салык, балдар үйүңөн качан аттанды эле? (Каимов). Уландар казатка аттанышты (Сыдыкбеков). 3. Кандайдыр бир ишке бет алып чыгуу, көздөгөн максатка жетүүгө, аткарууга киришүү. Зулум кулактар менен салгылашууга аялдар да биз менен бирге аттанышты (Бектенов).
Жол тартарда, жолго чыгарда же кетип баратканда берилүүчү ичкилик, суусундук же башка тамак. Аттанар аякты эртең силерге, жакын досторума беремин («Ала-Тоо»).
этн. Жол тартарда, жолго чыгарда же кетип баратканда берилүүчү ичкилик, суусундук же башка тамак. Аттанар аякты эртең силерге, жакын досторума беремин («Ала-Тоо»).
понуд. отаттан- 1. сажать или подсаживать на коня; конокту аттандыр подсади гостя на лошадь, помоги гостю сесть на лошадь; аттандырып, колтуктап көтөрүп өзу мингизип фольк. взяв под мышку и приподняв, сам посадил на коня; 2. снаряжать в путь, в поход; кыз аттандыр- отправлять невесту в дом жениха.
понуд. отаттан-, то же, чтоаттандыр-; калың кара кошунун, аттантып алды жабылтып фольк. несметное войско своё он снарядил и двинул массой; аттантты биздин айыл он беш жигит, ичинде боз ала баш эң жашы - мен стих. наш аул снарядил пятнадцать джигитов, среди них самый молодой и зелёный я; Айсулуу кушун алып берип, өзүн аттантып жиберди Айсулу подала ему ловчую птицу и подсадила на коня.
Иштин жөнүн жакшы билүү, колунан келүү, аткара алуу, мыкты адистигин көрсөтүү. Мен сизге айтпадым беле, Тооке, андай ишке мен аттанып түшөмүн, профессионалмын деп (Кыдырмышев). Өңгөсүн билбейм, малдын оорусуна аттанып түшөт (Байтемиров). Бирок сынган тектикти дал өзүндөй жөндөшкө аттанып түштү (Ашымбаев).
Иштин жөнүн жакшы билүү, колунан келүү, аткара алуу, мыкты адистигин көрсөтүү. Мен сизге айтпадым беле, Тооке, андай ишке мен аттанып түшөмүн, профессионалмын деп (Кыдырмышев). Өңгөсүн билбейм, малдын оорусуна аттанып түшөт (Байтемиров). Бирок сынган тетикти дал өзүндөй жөндөшкө аттанып түштү (Ашымбаев).
Check Names (proper noun)
A button on the message toolbar that compares the names in the To, Cc, and Bcc boxes against the names in the Address Book and against those contact folders that you've specified as Outlook Address Books.
понуд. отатта- I заставить шагать, прыгать, перепрыгивать; аттатып оку- читать с пропусками, перескакивая с одного места на другое; катынга ок аттат- этн. заставить (целомудренную) женщину прыгать через раненого (от этого, по поверью, пуля выпадает из раны); алып келгин Чүрөктү, ок аттатып калалык, аттаган огу түшпөсө, Чурөктү мууздап салалык фольк. приведи сюда Чурек, велим ей перепрыгнуть (через раненого); если пуля не выпадет, мы её зарежем (значит, она не целомудренна); кылычтын мизин аттат- этн. заставить (мальчика) перепрыгнуть через меч, обращённый остриём вверх (это якобы передаст мальчику качества меча); убалым аттатпасын! чтоб мои (нанесённые мне) обиды шагу не дали ступить!
м.нескл.дип. атташе (бир иш жагынан специалист катарында дипломаттык өкүлдүккө жиберилген официалдык адам); военный атташе согуштук атташе; торговый атташе соода атташеси.
АТТАШЕ (фр. attache , сөзмөсөз – бирөөгө бекитилген) – 1) дипломатиялык кичи кызмат орундарынын бири. КР ж. б. биркатар мамлекеттердеги дипломатиялык кичи даража; 2) кайсы бир тармак боюнча адис катарында дипломатиялык өкүлчүлүккө кирген ырасмий адам (м.: аскер А-си, басмасөз-атташе).
АТТАШЕ (фр. attache , сөзмөсөз – бирөөгө бекитилген) – 1) дипломатиялык кичи кызмат орундарынын бири. КР ж. б. биркатар мамлекеттердеги дипломатиялык кичи даража; 2) кайсы бир тармак боюнча адис катарында дипломатиялык өкүлчүлүккө кирген ырасмий адам (м.: аскер А-си, басмасөз-атташе).
1. Дипломатиялык кенже даража. 2. Элчиликтеги жана миссиялардагы дипломатиялык курамдын кызмат адамы. Кандайдыр бир башка (дипломатиялык эмес) мекеменин атайын тармак боюнча катарында элчиликтерге же миссияларга жиберилген өкүлү. Аскердик атташе. Соода атташеси. Пресс – атташе.