этиш. Жуунуу, сууга түшүп тазалануу. Сууктан жаман корунуп, Жумасына киринбейт (Тоголок Молдо).
кирин-, киринбе-, ки ринген
Сууга түшүп жуунуу. Сууга кирингениме көп болгон эле, бүгүн да жуунуп ала турган шартым болбой калды («Ала-Тоо»). Балдар кирине турган жайык жерлери жок беле? («Агым»).
«Сууга түшүү, жуунуу» маанисиндеги кирин сөзү кир этишине өздүк мамиленин мүчөсү жалганышынан келип чыккан. Азыркы алтай тилинде Мен сууга кирдим тизмеги кыргызча Мен сууга кириндим сүйлөмүнө барабар келет. Алтай тилинде сууга кирүү аркылуу жуунуп, тазаланып, салкындап алары өзүнөн-өзү көрүнүп турат. Башкача айтканда, ал тилде «сууга түшүү» дегенди кир этишинин бир мааниси деп гана билүүгө болот. Ал эми кыргыз тилинде болсо ошол эле кир деген этишке өздүк мамиленин -н мүчөсү ширешип калган түрү гана алтайча кир этишинин маанисин берип калган.
1. ист. человек, приставший к чужому роду или к чужой семье; пришелец;
2. грам. вводный;
киринди сүйлөм вводное предложение;
киринди сөз вводное слово.
зат. Башка жактан, башка жерден келип экинчи бир урууга кошулган же бирөөнүн үй-бүлөсүнө кошулган адам.
¨ Киринди сөз — грам. айтылган ойду бекемдөө үчүн сүйлөмгө катышкан, бирок сүйлөм мүчөсү болбогон сөз. Киринди сүйлөм — грам. башка сүйлөмгө кошулуп айтылганы менен, ал сүйлөмгө мүчө болбогон сүйлөм; бул сүйлөм айтылган ойдун кырдаалын түшүндүрөт.
киринди (эск.)
киринди сөз (лингв.)
киринди сүйлөм (лингв.)
Башка жактан, башка жерден келип, экинчи бир урууга же бирөөнүн үй-бүлөсүнө кошулган адам.
кирин этишинин аркылуу мамилеси.
диал. Ич түйүлүп, толгоп, көөп ооруган оору. Кирине болсо, ойноп-күлгөн каякта.
взаимн. от кирин-;
сууга киринишет они купаются.
кирин этишинин аркылуу мамилеси.
понуд. от кирин-
купать (напр. ребёнка).
кирин этишинин аркылуу мамилеси.
кирин этишинин кыймыл атоочу.
кирин этишинин кыймыл атоочу.