1. (в эпосе) повелитель, хан;
2. шум (вокруг кого-чего-л.).
парное к аңгек;
аңгек-саңгек колдобины, рытвины и ямы; (местность) в колдобинах, в промоинах и ямах.
ир. южн.:
с ңги моло намогильный камень.
саңги (таш) (дин.)
санги таш
диал. 1. Таш, таштан жасалган. 2. Көрдүн үстүнө коюлган таш. Саңги – моло.
южн.
высокий;
о тоо, бу тоо, ортосунда - саңгил тоо загадка та гора, эта гора, посредине высокая гора (отгадка тараза весы).
1. диал. Бийик. О тоо, бу тоо, ортосунда саңгил тоо (Тараза). 2. Салмактуу, оор, олчойгон. Саңгил, саңгил, саңгил таш (Эл ырлары).
южн.
болтаться (о чём-л. длинном, напр. о длинных полах халата, завязках и т.п.).
южн.
(о человеке) никудышный, никчёмный.
саңоор I
мягкие перья птицы между ногами и хвостом;
бейли жакшы эң жумшак - шумкардын саңоор жүнүндөй стих. характер у него очень хороший, мягкий, как мягкие перья кречета.
саңоор II
р.
(ср. самоор)
чайник для кипячения чая;
саңоор отко койду, дейт, ак куйрук чайдан салды, дейт фольк. он поставил чайник на огонь, заложил чаю ак куйрук (см. чай I);
саңоор отко койгула, каймактан алып салгыла фольк. поставьте чайник на огонь, сливок возьмите и налейте.
зат. Куштардын сан жагына, куйругунун астына (көчүк жагына) чыккан үлпүлдөк, назик жүнү. Пейли жакшы эң жумшак, Шумкардын саңоор жүнүндөй.
Канаттуулардын буту менен куйругунун арасындагы жумшак жүн. Саңоорлору сары алтын («Манас» С. О.). Пейли жакшы эң жумшак, Шумкардын саңоор жүнүндөй.
чуйск.
лопаточка для прореживания свёклы.
зат. Кызылча отоо, суюлтуу үчүн колдонула турган калак.
саңса (отоо куралы)
(диал.)
Кызылча отоо, суюлтуу үчүн колдонула турган калак.
саңсаң саксак
(мех уже несколько подросшего ягнёнка ср. көрпө 1);
саңсаң тебетей шапка из саксака.
зат. Көрпөдөн өтүп кеткен күрпөң козунун териси. Саңсаң жакалуу ичик. Кара саңсаң көлдөлөң.
саңсаң (саксак, саксаң
эмес)
саңсаң ичик (кийим)
Көрпөдөн өтүп кеткен күрпөң, козунун териси. Саңсаң жакалуу ичик. Кара саңсаң көлдөлөң.
саңсар I
ир. южн. ист.
избиение камнями (форма казни);
саңсар кылып жүгөр! побейте камнями!
саңсар II
кара саңсар (ср. сеңсел I)
тяньш.
сильный и добычливый беркут.
быть затхлым, вонючим; быть грязным;
саңырсыган грязнуля, замарашка.