зат. Сала турган кушка тагылуучу кичинекей коңгуроо.

жылаажын (жылажын
эмес), жылаажынга

жылаажын, жылажын
бубенчик, бубенец (подвязывается к ногам ловчей птицы);
күлкүсү үйдүн ичине жылаажын шыңгырата койгондой болду её смех звучал так, будто в комнате зазвенел бубенчик.

«Желенин орду аңгырап, Желге айтып сырын жалдырап, Жылаажын үндүү кулундун, Жүргөнүн эстеп кайгырат» (Байдылда). Желпинүү аркылуу үн чыгарып, көбүнчө алгыр куштарга тагылуучу кичинекей коңгуроо. Адатта, уук учтук боз үйдүн эшигин ачып жабууда эпкин менен термеле түшөт. Ошол эпкин менен жагымдуу үн берген жылаажынды жасоо үчүн курч темир керек. Анын ичинде тил салынат да, төбөсүнө бүлдүргө тагынат. Коңгуроо түбү ачык болот. Ал эми тай-кулунга, алгыр куштарга тага турган коңгуроонун түбү туюк келет да, кичине тешигинен жел кирип, ал үн берет.

Кыймылдаганда шыңгыраган уккулуктуу үн чыгаруу, көбүнчө алгыр куштарга тагылуучу кичинекей шарча түрүндөгү коңгуроо. Алтын куштун бутундагы жылаажыны шыңгыр этип калды («Жомоктор»). Көнөктөй болгон жылаажын («Семетей» С. К.).

Өтө мукам, назик, жылаажындын үнүндөй, уккулуктуу (үнгө карата). Карагаттай мөлтүрөгөн көзүңдү, Балдан таттуу жылаажындай сөзүңдү (Токомбаев).

1. снабжённый бубенчиками, бубенцами; с бубенчиками, с бубенцами;
жылаажындуу така каблуки с бубенчиками (в старину в высокие каблуки вставлялись бубенчики);
2. перен. (о звуке, голосе) приятный, благозвучный, подобный звуку бубенчика;
булактын шылдыраган агымы жылаажындуу угулат журчание текущего ручейка подобно звуку бубенчика.

сын. Жылаажын тагылган, жылаажыны бар.

жылаажындуу

1. Жылаажындын үнүндөй мукам, өтө назик үнү бар, уккулутуу, кулакка жагымдуу. Калыймандын жылаажындуу дабышы Жез комуздай шыңк этип («Семетей»). 2. Жылаажын тагылган. Жылаажындуу куш.