пайда I ир. появление; пайда бол- появиться. пайда II ар. польза, выгода, прибыль; жамандын жолдошу көп, жанына пайдасы жок погов. у дурного товарищей много, (но от них) душе его пользы нет; эмне (или кандай) пайдасы бар? какая от этого (или от него) польза? пайдасы да жок, зыяны да жок от этого (или от него) нет ни пользы, ни убытка (или ни вреда); пайда тап- или пайда түшүр- получить выгоду; пайдасына в его пользу; мелдеш "Спартактын" пайдасына бүттү соревнование закончилось в пользу "Спартака"; өз пайдасына чабат он стремится к личной выгоде; пайдага чаппаган (о человеке) бескорыстный, не жадный (до наживы).
Iзат.1. Киреше, олжо. Кызыл кулак сүткорго пайда чыгар мал жакшы (Жантөшев).
2. Жакшылыкты көздөгөн иш, кандайдыр бир кызыкчылыкты, таламды көздөгөн жакшылык. Өмүркул да ыраазы: «Кызыл чекте — элим көрсүн уулумдун пайдасын» деп (Үмөталиев). Карындашым талыкпа, Пайдаңды чач калыкка (Аалы).
ПАЙДАII: пайдаболуу — келип чыгуу, көрүнүү, боло калуу. Сен кайдан пайда боло калдың, ыя? (Сыдыкбеков). Кара сойлоктой шыпылдаган бала пайда болду (Бейшеналиев).
Выгодоприобретатель (Beneficiary) —Выгодоприобретатель – 1) бенефициар, лицо, пользующееся выгодой от чего-либо, получающее какие-либо доходы; 2) лицо, получающее доходы с доверительной собственности; 3) лицо, в пользу которого открыт аккредитив; 4) лицо, назначенное страхователем на случай своей смерти в качестве получателя страховой суммы по личному страхованию. В рамках законодательства Кыргызской Республики по противодействию финансирования терроризма и легализации (отмыванию) доходов, полученных преступным путем, выгодоприобретателем (бенефициарным собственником) признается лицо, обладающее правом собственности на денежные средства или имущество, и от имени и/или за счет которого клиентом совершается операция (сделка) с денежными средствами или имуществом, либо лицо, в пользу которого в конечном итоге совершается операция (сделка) с денежными средствами или имуществом.
«Работающие» активы (Earning assets) —«Работающие» активы – это активы (кредиты, ценные бумаги и другие), приносящие процентный доход. Применяются, как правило, для целей анализа баланса банка.
(или пайдакеч, пайдакор) ар. -ир. стяжатель, корыстолюбец; сүткө берген соодагер, артык алар пайдагер стих. торговец, дающий в рост, берущий лихву корыстолюбец.
1. Киреше, олжо. Кызыл кулак сүткорго пайда чыгар мал жакшы (Жантөшев). 2. Жакшылыкты көздөгөн иш, кандайдыр бир кызыкчылыкты, таламды көздөгөн жакшылык. Өмүркул да ыраазы: «Кызыл чекте – элим көрсүн уулумдун пайдасын» деп (Үмөталиев). Карындашым талыкпа, Пайдаңды чач калыкка (Токомбаев). Жери көптөр кенен жерин сатышса, Жерден пайда табабыз деп ашыкса (Жусуев). Ден таза, сергек басым жүргөнүмдү, Деп билем өз үйүмө тийген пайда (Узакбаев).
ПАЙДАКЕЧТИК (ПАЙДАКЕЧТИК НИЙЕТ) – КР кылмыш-жаза укугунда бир нерседен материалдык же башка пайда табуу же кандайдыр бир материалдык чыгымдан качуу максатындагы аракет аркылуу мүнөздөлө турган кылмыш жүйөлөрүнүн бири. Ага милдеткердик (ымыркай баланы алмаштыруу, билип туруп жалган жарнама берүү) же кээбир кылмыш курамдарына карата жиктеле турган (м.: адам өлтүрүү, адам уурдоо) белгилер кирет.
этиш. Кандайдыр бир иште колдонуу, бир нерседен же бирөөдөн кандайдыр бир пайдалуу натыйжа көрүү үчүн колдонуу, керегине жаратуу. Көрсөтмө куралдарды пайдаланып сабак өтүү. Эмгек куралдарынан пайдаланды.
Кандайдыр бир иште колдонуу, бир нерседен же бирөөдөн кандайдыр бир пайдалуу натыйжа көрүү үчүн колдонуу, керегине жаратуу. Көрсөтмө куралдарды пайдаланып сабак өтүү. Эмгек куралдарынан пайдаланды.
понуд. отпайдалан- дать возможность использовать или воспользоваться; мен мылтыгымды эч кимге пайдалантпаймын я никому не позволю пользоваться моим ружьём; своё ружьё я никому не дам.
и. д. отпайдалан- использование, утилизация, эксплуатация чего-л.; атом энергиясын тынчтык максатта пайдалануу использование атомной энергии в мирных целях; пайдаланууга берилди сдано в эксплуатацию.
ПАЙДАЛАНУУ – менчик ээсинин негизги укуктарынын бири. Буюмду урунуудан (мүлктү пайдалануудан, ал алып келүүчү кирешелерди жана натыйжаларды ж. б. алуудан) көрүнөт. П. укугунун чектери мыйзамда, келишимде же башка укуктук негиздер боюнча (м.: керээзде) белгиленет. Мыйзамдуу П. аргандай укук каражаттары, алсак, негатордук доо (пайдаланууга жолтоо болууларды жоюу жөнүндө) коюу жолу менен корголот. Башкалардын кызыкчылыгына зыян келтирүү менен пайдаланууга (укуктан кыянат П-га) тыюу салынат. П. укугуна буюмдун (мүлктүн) ээси эле эмес, анын мыйзамдуу ээлик кылуучусу (м.: ижарачы, туракжайдын жалдоочусу), ошондой эле бул менчиктин ээси же ээлик кылуучулары болбогон адамдар (пайдасына сервитут белгиленген адамдар) да ээ болушу мүмкүн.
Устройство доступа (Access terminal) —Это инструмент (персональный компьютер, планшетный компьютер, мобильный телефон или иное устройство), обеспечивающий держателю доступ к своему электронному кошельку для осуществления платежей с использованием электронных денег.
страд. отпайдалан- быть используемым, использоваться; бардык мүмкүнчүлүктөр пайдаланылсын должны быть использованы все возможности; көп резервдер пайдаланылбай жатат многие резервы не используются; пайдаланылган адабияттар использованная литература.
сын. Пайдасы бар, пайда келтирүүчү, кандайдыр бир максат үчүн керектүү. Ошентип, пайдалуу ишимди мугалимдик менен баштадым (Сыдыкбеков). Арашан менен Жети-Өгүз адамга дары, пайдалуу (Бөкөнбаев).
Пайдасы бар, пайда келтирүүчү, кандайдыр бир максат үчүн керектүү. Ошентип, пайдалуу ишимди мугалимдик менен баштадым (Сыдыкбеков). Арашан менен Жети-Өгүз, Адамга дары, пайдалуу (Бөкөнбаев). Бир булак бар – пайдалуураак дайрадан! Бир булбул бар – бир күндө отуз сайраган (Ж.Султаналиев).
ПАЙДАЛУУ КЕН-БАЙЛЫКТАР – жер кыртышынынын товардык өндүрүш чөйрөсүндө колдонулуучу жана өнөржайлык технологиялардын баасынын азыркы деңгээлинде экономикалык мааниге ээ табигый минералдык түзүлүштөрү.
ПАЙДАЛУУ КЕНДЕРДИН ТЕХНОГЕНДИК ТҮЗҮЛҮШТӨРҮ – өнөржайлык пайдаланууга жарактуу, пайдалуу кен-байлыктарды иштетүүнүн же казып алуунун калдыктары болуп саналган жерлерде же жер алдыларында пайда болгон минералдык заттардын түзүлүштөрү.
ПАЙДАЛУУ МОДЕЛЬ – патенттик укуктун коргоосуна алынган ойлоп табуучулук жана өнөржайлык үлгү менен бир катардагы өнөржайлык менчик объекттеринин бири. КРдин 1998-жылдын 14-январындагы Патенттик мыйзамына ылайык П. м-дерге өндүрүш каражаттарын жана керектөө буюмдарын, ошондой эле алардын курамдык бөлүктөрүн долбоордук жасоо киргизилген. Эгер П. м. жаңы болсо (анын олуттуу белгилеринин жыйындысы техникалык өсүш деңгээлинен алып караганда белгисиз болсо) жана өнөржайда колдонууга жараса (өнөржайда, айыл чарбасында, саламаттык сактоодо жана башка ишмердик тармактарында колдонулушу мүмкүн болсо), анда ага укуктук жактан коргоо камсыз кылынат.