Толковый словарь кыргызского языка. 2015
Мемиреген тынчтыкка балкып жайкалуу, теңселүү, көйкөлүп туруу. Теребел мемиреп, көөлбүп, жайнап турган маалда ата-эне Батийнаны атказышты (Сыдыкбеков). Күздүктөр тегиз баш алып кара көк тартып көөлбүйт (Сыдыкбеков). Бутактары көөлбүгөн бай карагай асман мелжип менменсинет (Сыдыкбеков).

Толковый словарь кыргызского языка (1969)
этиш. 1. Тынчтыкта болуу, мемирөө. Көөлгүп жаткан тынчтык.. мыдыр эткен табыш жок. Чапанын.. жамынып көөлгүгөн зайып отурат (Элебаев).
  1. 2.                  Толуп жайылуу, каптоо, мелмилдөө» (суу жөнүндө). Сары суусу көөлгүгөн чылалуу короо (Сыдыкбеков).
  2. 3.                  Кенен-чонон, кең-кесири, жайкалуу. Көөлгүгөн тон.

Киргизско-русский словарь Юдахина
1. быть абсолютно спокойным, торжественно-спокойным;
көөлгүп жаткан тынычтык, мыдыр эткен табыш жок торжественная тишина, не слышно (букв. нет) ни единого звука;
2. (об одежде) быть удобным и просторным;
көөлгүгөн тон просторная и хорошая шуба;
3. быть в просторной и хорошей одежде;
чапанын желбегей жамынып, көөлгүгөн зайып олтурат сидит женщина, накинув на себя просторный чапан;
жаргак кийген кыргыз эли жибек менен көөлгүгөн фольк. киргизский народ, (раньше) носивший нагольные (штаны), (теперь) разоделся в шелка;
көөлгүп жур- важно расхаживать;
4. тихо переливаться; тихо, спокойно течь;
суу көөлгүп агып жатат вода течёт спокойно, плавно.

Толковый словарь кыргызского языка. 2015
1. Мемиреген тынч, бейкут абалда болуу. Көөлгүп жаткан тынчтык, шыбыр эткен табыш жок 2. Бир жерге чөөлмөктөп туруу. Сары суусу көөлгүгөн чылалуу короо (Сыдыкбеков). 3. Кенен-чонон, кең-кесири болуу, жайкалуу (кийимге же ошондой кийимчен адамга карата айтылат). Көөлгүгөн тон.

Киргизско-русский словарь Юдахина
1. издавать шум, гудеть (напр. о кузнечном цехе);
2. перен. чваниться, возноситься; буйствовать;
3. перен. быть спокойным, бесхитростным;
көөлдөгөн адам спокойный и бесхитростный человек; человек с открытой душой.

Толковый словарь кыргызского языка (1969)
I этиш. 1. Көөсүн кетирүү, тазалоо. Казан көөлөдү. Морду көөлөдү.
2. Көө жугузуу. Бети-башын көөлөп алып, кара ала болгон бойдон үйгө кирип келди («Ала-Тоо»).
КӨӨЛӨ II этиш. Казуу, оюу, үңүү. Жердин түбүн көөлөшүп, Коркпой терең барышкан (Үмөталиев). Калың токой ичинде Дүмүрдү көөлөп казамын (Токтогул).
КӨӨЛӨ III көйлө менен бирдей.

Киргизско-русский словарь Юдахина
көөлө- I
1. пачкать сажей;
2. очищать от сажи;
казан көөлө- очищать котёл от сажи.
көөлө- II
1. ковырять, колупать, выколупывать;
2. перен. подковыривать, подкапываться;
отту үйлөсө - өчөт, коңшуну көөлөсө - көчөт погов. дуть на огонь - погаснет, подкапываться под соседа - откочует;
3. перемешивать;
көөлөгөн талкан толокно, смешанное с маслом, с молоком или с бульоном, с чаем, с водой;
талкан кылып майга, сүткө көөлөп берди она смешала толокно с маслом и молоком и дала;
жармага көөлөгөн талкан смесь жарма (см. жарма I 2) и толокна;
бетиңе каткан топурак, көөлөп койгон талкандай фольк. на твоём лице засохла глина комками (букв. как смесь толокна);
4. перен. вращать, пускать в действие (оружие);
кара кындуу болотту, көөлөп жүргөн эр Кошой фольк. богатырь Кошой, всегда действовавший булатом в ножнах (т.е. булатом, который он носил в ножнах);
кара болот зулпукор көөлөгөн эрдин өзү элек фольк. мы были настоящими богатырями, действующими булатными мечами (см. Зулпукор).

Киргизско-русский словарь Юдахина
көөлөт- I
понуд. от көөлө- I;
эки бетин көөлөтөм, эл көчкөндө жөөлөтөм фольк. я прикажу обе её щеки сажей намазать (см. бет), при перекочёвках я заставлю её идти пешком;
кара кашка көөлөт- см. кашка.
көөлөт- II
понуд. от көөлө- II.

Киргизско-русский словарь Юдахина
көөлөш- I
взаимн. от көөлө- I.
көөлөш- II
взаимн. от көөлө- II;
кызыл найза, ач болот көөлөшөрбүз дечү элек фольк. мы хотели сразиться на красных пиках, на остром булате;
нечен найза көөлөшкөн, эрендер менен жөөлөшкөн фольк. он много раз сражался на пиках, с богатырями схватывался.

Киргизско-русский словарь Юдахина
колесо с лопастями мельницы-мутовки;
бети баткак болсо, "эмне, тегирмендин көөлүсүнө кирип чыктыңбы?" дейт если у кого лицо в глине, (ему) говорят: "ты под мельницу лазил, что ли?";
душмандын көөлүсүнө суу жүгүрт- лить воду на мельницу врага.

Толковый словарь кыргызского языка (1969)
сын. Көөсү бар, көө жуккан, көө жугуп кара ала болгон. Жумушчулар.. көөлүү топуну мата менен чулгап алып аянычтуу да, москоол да көрүнөт (Сасыкбаев). Муздак суу Ашырдын көөлүү бетине чалп этип чачылды (Сасыкбаев).