1. Кандайдыр бир ишти аткарууга пайдалануу, жумшоо, ошол аркылуу аракет кылуу, иштөө. Курал колдонгонго уруксат жок. Күрөшүүнүн жаңы ыктарын колдонуп, техникасын арттыруу. 2. Жетекчиликке алуу, колдонмо катары пайдалануу. Жаңынын салтын колдонуп, Жоготтуң эски жорукту (Бөкөнбаев).
Мансабына, күчүнө таянып өз билгендей иштете берүү, эркине койбоо, үстөмдүк кылуу. Бир атанын тукумдары жесир-жетим деп, бизди колдон келет кылгыңар бар экен го?! (Сыдыкбеков). В.: Колдон келди кылуу. Ал мени колдон келди кыла албайт. Ал сени колдон келди кыла берет («Ала-Тоо»).
Мансабына, күчүнө таянып өз билгендей иштете берүү, эркине койбоо, үстөмдүк кылуу. Бир атанын тукумдары жесир-жетим деп, бизди колдон келет кылгыңар бар экен го?! (Сыдыкбеков).
Ар нерсеге эпчил, өтө тың, чыйрак, шайдоот. Ошо кезде колдон суурулган шылуун ырчы, чоорчу Адылдын жээни Болот деген жигит таежеси Мөөргө сырдаш өсөт (Бейшеналиев). Колдон суурулган эптүү, амал-айлалуу Баракан жаңы өкмөткө ак дили менен кызмат өтөгөн адам болуп көрүндү (Сыдыкбеков). Өзү колдон суурулган эпчил, ат үстүнөн үч адамга алдырбас камбыл жигит («Ала-Тоо»). В.: Колдон түшкөн. – Ай таң. Бала чагында эле куулдак эле. Колдон түшкөн берен болуптур (Бейшеналиев).
Ар нерсеге эпчил, өтө тың, чыйрак, шайдоот. Ошо кезде колдон суурулган шылуун ырчы, чоорчу Адылдын жээни Болот деген жигит... таежеси Мөөргө сырдаш өсөт (Бейшеналиев). Колдон суурулган эптүү, амал-айлалуу Баракан жаңы өкмөткө ак дили менен кызмат өтөгөн адам болуп көрүндү (Сыдыкбеков). Өзү колдон суурулган эпчил, ат үстүнөн үч адамга алдырбас камбыл жигит («Ала-Тоо»).
Күч алуу, абдан күчөп туруу же өтө кызыган, абдан жандуу абалда болуу. Карышкыр колдон талашып турганда өтө сак болбосо кыйын (Жантөшев). Ормуш өзү баштап ушинтип жатканда, башкалар кантип карап турсун. Колдон талашып иштешпейби (Байтемиров).
Күч алуу, абдан күчөп туруу же өтө кызыган, абдан жандуу абалда болуу. Карышкыр колдон талашып турганда өтө сак болбосо кыйын (Жантөшев). Ормуш өзү баштап ушинтип жатканда, башкалар кантип карап турсун. Колдон талашып иштешпейби (Байтемиров).
1. Бүтүрүү, бир жаңсыл кылуу, акырына чыгуу. Ишти биротоло колдон чыгардык («Агым»). 2. Ажырап калуу, кол үзүү. Кайран кишини бекер колдон чыгардым («Чалкан»). Жакшы бүлөнү бекер колдон чыгардык («Ала-Тоо»).
1. Бүтүрүү, бир жаңсыл кылуу, акырына чыгуу. Ишти биротоло колдон чыгардык («Жаш Ленинчил»). 2. Ажырап калуу,колүзүү. Кайран кишини бекер колдон чыгардым («Чалкан»). Жакшы бүлөнү бекер колдон чыгардык («Ала-Тоо»).
КОЛДОН ЧЫГАРЫЛГАН ПАЙДА – төмөнкү жагдайлардан улам жак тарабынан алынбай калган киреше же башка жыргалчылыктар: милдеттенмени аткарбай коюу менен анын укугун бузгандыктан; ага зыян келтирүүдөн. КР жарандык мыйзамдарында К. ч. п. адатта алынбай калган киреше болуп саналып, чыгымдын ажырагыс бөлүгү катары ордун толтуруп берүүгө жатат.